• Αρχιερείς
  • Διατελέσαντες Κληρικοί
  • Αγιογράφος
  • Ευεργέτες-Δωρητές
Αρχιερείς που υπηρέτησαν στον Ιερό Ναό
Κληρικοί που υπηρέτησαν στον Ιερό Ναό
Ο ζωγράφος-αγιογράφος Κωνσταντίνος Αρτέμης (1878-1972) Περισσότερα
Κυριότεροι ευεργέτες-δωρητές του Ι. Ναού Περισσότερα

Η αποδοχή του αμαρτωλού

ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΟΥ ΑΣΩΤΟΥ

Την δεύτερη Κυριακή από την έναρξη του Τριωδίου, αγαπητοί μου αδελφοί, ακούμε την υπέροχη διήγηση της παραβολής του Ασώτου. Όσο πλησιάζουμε στην ξεχωριστή και ανακαινιστική περίοδο της Μ. Τεσσαρακοστής, τόσο η Εκκλησία εμβαθύνει στα νοήματά της, προετοιμάζοντάς μας για το μυστήριο της μετανοίας.

Κάθε περίοδος της Μ. Τεσσαρακοστής, είναι η μεγάλη μας ευκαιρία για να αρχίσουμε τη νέα ζωή. Είναι βέβαια δυνατόν, η προσωπική μας μετάνοια και παλινδρόμηση προς το καλό, να συμβεί οποιαδήποτε εποχή και μέρα του χρόνου. Όμως η Εκκλησία με την ευκαιρία της Μ. Τεσσαρακοστής μας δείχνει πως υπάρχει δυνατότητα προς αυτή την κατεύθυνση.

Όποτε ο άνθρωπος αποφασίσει να αφήσει πίσω του, να αποστραφεί τις κακές του συνήθειες και να αλλάξει ζωή, τότε γι αυτόν υφίσταται η προσωπική του Τεσσαρακοστή. Πολλοί από εμάς, δεν έχουμε τακτοποιημένη την ζωή μας, ως προς τον εαυτό μας, την συνείδησή μας, τον Θεό. Ξέρουμε, πως αυτό ή αυτά που πράττουμε ή καλλιεργούμε στο νου μας δεν είναι σωστά, δεν μας αναπαύουν, δεν γεμίζουν χαρά την καρδιά μας, αλλά παρά ταύτα τα πράττουμε. Συμβαίνει ακριβώς αυτό που περιγράφει ο Απ. Παύλος, πως «βλέπω δύο νόμους μέσα σου να αντιστρατεύεται ο ένας τον άλλον. Ο νόμος του πνεύματος και ο νόμος της σάρκας».

Η ζωή μαζί με την αμαρτία, παρέα με την αμαρτία, είναι επώδυνη και οδυνηρή. Και όταν λέμε αμαρτία, δεν εννοούμε οπωσδήποτε κάποια από τις πράξεις που πολλές φορές είναι και κοινωνικά μη αποδεκτές. Όταν λέμε, πως η αμαρτία είναι επώδυνη και οδυνηρή, εννοούμε, πως και μία κατάσταση εγωισμού, μία κατάσταση άγχους για τα βιοτικά πράγματα, μία κατάσταση αβεβαιότητας, μία κατάσταση απιστίας, αποτελούν και αυτά ψυχικές αμαρτίες.

Από όλα αυτά λοιπόν που ο καθένας μας εμπλέκεται, άμεσα ή έμμεσα έρχεται ο Χριστός με την διαχρονική διδασκαλία Του να μας απαλλάξει, να μας δείξει τον τρόπο που μπορούμε να ξεφύγουμε. Διότι κατά τους νηπτικούς πατέρες της Εκκλησίας, κάθε άλλη κατάσταση του ανθρώπου, εκτός από την χαρά και την δοξολογία προς τον Θεό, αποτελεί νόσο της ψυχής, πνευματικό απόστημα, αμαρτία, αστοχία και πολλές φορές προσβολή κατά του Αγ. Πνεύματος.

Η παραβολή του Ασώτου Υιού είναι γραφικότατη και από πολλές πλευρές διδακτική. Βεβαίως για να μπορέσουμε να μπολιάσουμε το νου και την καρδιά μας, στα θεία νοήματα και τις ευεργετικές για την ψυχή μας διδασκαλίες των ευαγγελικών παραβολών, θα πρέπει, όπως έχουμε πει πολλές φορές, να συμμετάσχουμε ενεργά και εναργώς στην Θεία Λατρεία της Εκκλησίας.

Ήδη λοιπόν από εχθές στον Εσπερινό, με τους ψαλόμενους ύμνους, εισαχθήκαμε στο νόημα της παραβολής του Ασώτου Υιού. Ο Άσωτος ο οποίος έσφαλλε αλλά τελικά δεν αναπαύτηκε και επέστρεψε στην πρότερη δόξα του, ξαναβρίσκοντας το χαμένο μεγαλείο του.

Τα νοήματα της παρούσας παραβολής είναι ανεξάντλητα και μπορεί κάποιος να πιαστεί από πολλά σημεία και να ωφεληθεί. Από όλη λοιπόν την διήγηση, που είναι γνωστή σε όλους μας, θα θέλαμε σήμερα αγαπητοί μου αδελφοί, να σταθούμε στην στάση του Πατέρα και συγκεκριμένα όσον αφορά την αποδοχή της αμαρτίας του γιου του.

Ένα από τα πολλά διδάγματα λοιπόν που προκύπτουν από την σημερινή παραβολή, είναι η με αγάπη και χωρίς όρους αποδοχή της αμαρτίας του πλησίον αλλά και η ειλικρινής αποδοχή της μετάνοιάς του.

Οι πνευματικές απαιτήσεις της αποδοχής του αμαρτάνοντος ανθρώπου είναι υψηλές και απαιτούν ψυχή καλλιεργημένη με το άροτρο της ταπείνωσης και της αυτογνωσίας.

Για να φτάσουμε δηλαδή στο σημείο του Πατέρα της παραβολής, να αποδεχόμαστε την αμαρτία του άλλου, πρέπει να έχουμε καλλιεργήσει στην ψυχή μας την ταπεινοφροσύνη αλλά και να έχουμε αυτομεμψία, γνώση και κατανόηση της δικής μας αμαρτίας καθώς και μακροθυμία.

Πολλές φορές συμβαίνει στο άμεσα οικογενειακό, κοινωνικό ή εργασιακό μας περιβάλλον να υπάρχουν συγγενικά ή οικία μας πρόσωπα τα οποία σφάλλουν και αυτό μας ενοχλεί και μας βρίσκει αντίθετους. Προσπαθούμε λοιπόν με κάθε τρόπο να τους διορθώσουμε, να τους δώσουμε να καταλάβουν πως κάνουν λάθος κ.λ.π. Άραγε αυτό συμβαίνει γιατί θέλουμε να διορθωθεί αληθινά ο συνάνθρωπός μας ή γιατί δεν αντέχουμε εμείς, δεν ανεχόμαστε την λάθος συμπεριφορά του απέναντί μας;

Πάντως από την παραβολή του ασώτου δεν βλέπουμε προσπάθεια από την πλευρά του πατέρα να τον μεταπείσει για την λάθος απόφασή του, αλλά τον αφήνει να κάνει ότι αποφάσισε. Επίσης σε μια άλλη διήγηση του Ευαγγελίου, αυτήν της αφήγησης του Θείου Πάθους του Κυρίου, την στιγμή του χλευασμού και των κολαφισμών εναντίων του Χριστού από τους στρατιώτες, δεν βλέπουμε καμία προσπάθεια του Κυρίου να αποφύγει τις ταπεινώσεις και τις εναντίον του αμαρτίες των σταυρωτών Του. Αλλά και στα χρόνια μας, στο βίο του Αγ. Νεκταρίου διαβάζουμε, πως όταν αμάρτησαν εναντίον του οι άνθρωποι, κατηγορώντας τον για μια πολύ σοβαρή αμαρτία, δεν διαμαρτυρήθηκε και δεν προσπάθησε να πείσει κανέναν για τίποτα.

Τι μας λένε όλα αυτά τα παραδείγματα, αγαπητοί μου αδελφοί; Μας λένε, πως η Εκκλησία μας έχει έναν δρόμο πολύ-πολύ δύσκολο ακατανόητο, αλλά και εναντιούμενο στην κοινή λογική αλλά και στην κοινή ηθική, τον δρόμο της μακροθυμίας και της συγχωρητικότητας στα λάθη και στις αμαρτίες του συνανθρώπου ακόμη και όταν αυτά στρέφονται εναντίον μας.

Ο Πατέρας της παραβολής είχε όλη την εξουσία να μην δώσει τίποτα απολύτως στον άσωτο γιο του. Η περιουσία που είχε ο Πατέρας ήταν δική του και μόνο δική του. Με την πράξη του ασώτου, ζημιώθηκε ο Πατέρας, ζημιώθηκε ο άλλος αδελφός αλλά παραταύτα του δόθηκε ένα μέρος της περιουσίας.

Το παράδειγμα αυτό καθώς και η μακροθυμία του Κυρίου προς τους υβριστές και σταυρωτές Του, αποκαλύπτει με λεπτότητα και διακριτικότητα, ένα από τα τέλεια ιδιώματα που εμπεριέχει η φύση του Τριαδικού Θεού, που είναι η συγχωρητικότητα και που στον έσχατο βαθμό της μετατρέπεται σε μακροθυμία. Ο Θεός είναι τόσο έξω και πάνω από την καταληπτική μας δυνατότητα που είναι αδύνατον ο σαρκικός νου μας να κατανοήσει το μέγεθος της αγάπης Του.

Η αγάπη και η συγχωρητικότητα του Θεού είναι ένα πνευματικό μέγεθος έξω από την κτιστότητα του κόσμου και προσεγγίζεται μόνο με θεία φώτιση και κοπιώδη προσπάθεια προς ταπείνωση του εγώ. Το να επιτρέπεις και να μακροθυμείς σε κάποιον που σφάλλει εναντίον σου και να μην προσπαθείς καν να τον αποτρέψεις να το κάνει, αντίκειται σε όλο το φάσμα της λογικής και της ηθικής, όπως εμείς τις γνωρίζουμε. Υπερβαίνει το νου, την καρδιά και την ψυχή, και εκτοξεύεται εκτός του κτιστού γίγνεσθαι προς τον πνευματικό κόσμο της μέλλουσας βασιλείας.

Η ανεξικακία του παντοδύναμου Θεού, ο οποίος καταδέχεται να τον κολαφίζουν, να τον φτύνουν, να τον σταυρώνουν οι άνθρωποι, χωρίς όχι να τους τιμωρεί αλλά ούτε να προσπαθεί να τους διορθώσει, είναι κάτι που προκαλεί τολμηρά το νου μας και έτσι μόνο κατανοούμε το μεγάλο χάσμα που χωρίζει τον μεγάλο Θεό από την ανύπαρκτη σμικρότητα μας.

Οι δικές μας προσπάθειες να διορθώσουμε κάποιον όταν σφάλει εναντίον μας, φαντάζουν πλέον ως βδελύγματα και ηθικά εκτρώματα, σε σύγκριση με την μακροθυμία του ουράνιου Δημιουργού. Η αγάπη του Θεού και Πατρός, η μακροθυμία Του, η χωρίς μέτρο και τελειωμό ανεξικακία Του, μπερδεύει και συνωστίζει τις σκέψεις στην ατομιστική ύπαρξή μας, κάνοντάς μας να κατανοήσουμε πως όλο αυτό αποτελεί τέλειο ιδίωμα του Θεού το οποίο είναι δυνατόν να δοθεί και σε ανθρώπους με την Χάρη και Ενέργεια του Αγ. Πνεύματος.

Η μακροθυμία του Πατέρα στο να επιτρέψει στον γιο του, να πάρει κάτι που δεν του ανήκε, και στην συνέχεια η συγχωρητικότητα Του, να δεχθεί χωρίς περιορισμούς αυτόν που στην ουσία τον έβλαψε, είναι το μήνυμα του σημερινού Ευαγγελικού αναγνώσματος. Ο άλλος αδελφός, που αντέδρασε όπως αντέδρασε, είμαστε όλοι εμείς. Δεν κατάλαβε γιατί λειτούργησε έτσι ο Πατέρας Του. Να δεχθεί δηλαδή τον άσωτο σαν να μην συνέβαινε τίποτα. Του φάνηκε άδικο ως προς αυτόν. Λογικό. Διότι, αλλιώς αντιλαμβανόμαστε εμείς την δικαιοσύνη και αλλιώς και ορθώς την αντιλαμβάνεται ο Θεός. Λέει και μεγάλος Παύλος «τις γαρ εγνω νουν Κυρίου».

Ο αδελφός του ασώτου και εμείς, είμαστε αυτοί, που θέλουμε να διορθωθούνε όλοι οι άλλοι γιατί σίγουρα σφάλλουν, αλλά δεν περνάει από το νου μας να διορθώσουμε, πρώτα και μόνο τον εαυτό μας και να αφήσουμε τους άλλους. Αυτό που μπορεί αληθινά να αλλάξει κάποιον που σφάλει δεν είναι τα λόγια της νουθεσίας αλλά το καλό παράδειγμα από την δική μας αλλαγή.

Αυτό ακριβώς έπραξε και ο Πατέρας της παραβολής. Δεν έλεγξε καθόλου τον γιο όταν έφευγε, δεν αυτοδικαιώθηκε όταν ο γιος Του γύρισε. Απλά τον δέχτηκε με περισσότερη αγάπη.

Δύσκολα τα νοήματα και πολύ ψηλά ο πνευματικός πήχης. Διδάγματα και νοήματα ανώτερης ηθικής μέσα από την παραβολή του ασώτου. Και αν ακόμη δεν είμαστε σε πνευματική θέση να μιμηθούμε τον Πατέρα λόγω της σκότισης του νου μας, ας μιμηθούμε τουλάχιστον τον άσωτο γιο στην δεύτερη του πράξη, δηλαδή στην επιστροφή του. Αμήν.